Piłkarz meczu

Finały piłkarskich mistrzostw Starego Kontynentu, zwane w skrócie Euro, a w tym konkretnym, tegorocznym przypadku Euro 2008, to przede wszystkim atrakcja, uciecha, zabawa dla milionów sympatyków piłki nożnej, ale także ekspozycja narodowych uczuć, które mimo postępującej integracji w ramach Unii Europejskiej jednak nie słabną. Istnieją wszakże grupy fachowców, często nawet zinstytucjonalizowanych, dla których ta ogromna impreza, która odbywa się akurat w Austrii i Szwajcarii, jest nie tyle rozrywką, ile polem badań tendencji zarysowujących się w piłce nożnej, niuansów technicznych i nowinek taktycznych. Tymi właśnie problemami zajmuje się Zespół Techniczny UEFA, który gromadząc mnóstwo szczegółowych danych, dokona dokładnej analizy współczesnego futbolu i przedstawi ją w formie raportu, z którego będą mogli korzystać wszyscy trenerzy klubowi, a także wykładowcy w szkołach trenerskich. Po raz pierwszy wyniki prac Zespołu przedstawione zostaną na specjalnej konferencji selekcjonerów i trenerów drużyn narodowych, która we wrześniu br. odbędzie się w Wiedniu. To wszakże nie wszystko, bo ów Zespół Techniczny UEFA na bieżąco ocenia wydarzenia na boiskach i po każdym spotkaniu typuje gracza meczu, a na zakończenie imprezy ustali najlepszego zawodnika turnieju i najlepszą jedenastkę mistrzostw. Zespół Techniczny UEFA składa się z dziewięciu doświadczonych trenerów podzielonych na dwie grupy po cztery osoby w każdej i przewodniczącego zespołu. Miło nam poinformować, że w skład grupy pracującej na boiskach Szwajcarii wchodzi polski trener, były selekcjoner kadry narodowej Jerzy Engel. Wraz z nim w grupie tej pracują Grygory Mezey (Węgry), Morten Olsen (Dania) i Holger Osieck (Niemcy). W skład grupy działającej w Austrii wchodzą: Jean-Paul Brigger (Szwajcaria), Roy Hodgson (Anglia), Gerard Houllier (Francja) i Jozef Venglos (Słowacja). Przewodniczącym całego zespołu jest Szkot Andy Roxbrugh pełniący funkcję dyrektora technicznego UEFA. W fazie grupowej mistrzostw odbyły się 24 mecze i w każdym z nich typowano piłkarza meczu. Największe uznanie ekspertów zyskiwali napastnicy i pomocnicy, bowiem pierwszych było jedenastu, a drugich dziesięciu. Warto jednak zauważyć, że w przeciwieństwie do mistrzostw świata 2006, uznanie znaleźli również zawodnicy linii defensywnych, bowiem dwukrotnie piłkarzami meczu zostawali obrońcy i jeden raz bramkarz. Jeśli chodzi o ten ostatni przypadek, to tytułu nie uzyskali golkiperzy o światowej renomie, tacy jak np. Gianluigi Buffon, Edwin van der Sar, czy Artur Boruc, lecz bramkarz chorwacki Stipe Pletikosa, który dokonywał cudów w meczu swojej drużyny z Austrią i którą uchronił od utraty bramki, a zatem od remisu lub przegranej. Jakkolwiek wytypowano 24 piłkarzy meczu, to jednak wywodzili się oni tylko z 13 krajów, a to dlatego, że niektóre reprezentacje szczycą się więcej niż jednym piłkarzem meczu. Oto np. w drużynie Chorwacji aż trzech piłkarzy otrzymało to wyróżnienie i są to wspomniany już Pletikosa oraz Luka Modrić i Ivan Klasnić. Po trzykroć także nagradzano statuetką piłkarza meczu zawodników Holandii i Hiszpanii, choć w jednym i drugim kraju tytuły te uzyskiwało tylko po dwóch zawodników. W Holandii był to Wesley Sneijder, który dwukrotnie okazywał sie najlepszym zawodnikiem meczów, i Robin Van Persie. W Hiszpanii natomiast dwa razy wyróżniony został najlepszy strzelec fazy grupowej David Villa oraz Xabi Alonso. Pięć reprezentacji – Portugalia, Niemcy, Turcja, Włochy i Rosja reprezentowane były w tym zestawieniu przez dwóch zawodników każda, a pozostałych pięć – Czechy, Francja, Szwecja, Szwajcaria i Polska - miały po jednym piłkarzu. Tym jedynym zawodnikiem polskim jest Roger Guerreiro, który uznany został najlepszym graczem owego fatalnego meczu z Austrią, zakończonego karnym dla gospodarzy. Czytelnik może zastanawiać się, czemu służy ta instytucja wyłaniania piłkarzy meczu. Niewątpliwie sprzyja popularyzacji piwa Carlsberg, bo ta marka firmuje ów wybór, a nawet znajduje się w nazwie tego wydarzenia. To jednak tylko element reklamowo-handlowy, ale w gruncie rzeczy ów wybór najlepszego piłkarza każdego meczu wskazuje na zmiany w plejadzie gwiazd europejskiego piłkarstwa. Z pola widzenia zniknęli już tak słynni zawodnicy jak Zinedine Zidane, Pavel Nedved, Luis Figo i wielu innych piłkarzy z najwyższej półki. Wybór piłkarza meczu wskazuje natomiast, że obniża się rola słynnych jeszcze do niedawna zawodników, takich jak np. Ruud van Nistelroy, Gianluca Zambrotta, Thierry Henry, Frederik Ljunberg, którzy nie znaleźli uznania Zespołu Technicznego UEFA. Ich miejsca na firmamencie piłkarstwa europejskiego zajmują David Villa, Wesley Sneijder, Łukasz Podolski, Luka Modrić, Roman Pawliuczenko, Andrej Arszawin, więc można się spodziewać, że ci piłkarze i im podobni będą wkrótce odgrywać czołowe role w futbolu na Starym Kontynencie. Czesław Ludwiczek